Susuz bir yasam düsünülebilinir mi? Ìçmek, yemek pisirmek, yikamak ve daha bir dizi baska sey için gereksim duydugumuz su, bize doganin bir armaganidir. Bütün canlilarin temel yasam kaynagi olan tatli su orani sanildigi gibi dogada sonsuz ve sinirsiz degildir. Bir çogumuz, dünyada sudan çok ne var diye düsünebilir. Evet bu dogrudur dünya yüzeyinin %70`i sularla kapli oldugu halde (tam 1,4 milyar metreküp). Ama bunun %97`si deniz suyu olarak (tuzlu su) insanlar için kullanilamaz haldedir. Geri kalan %3 tatli su miktarinin büyük bir kismi kutup buzlarinda saklidir ve kullanilabilecek tüm su orani sadece %0,3`tür. Bu oran da her geçen gün toprakta ve havada artarak bulunan zararli maddeler tarafindan kirletilmektedir.
Insan vücudunun üçte ikisi sudan olusmaktadir. Istitastiklere göre her yetiskin kisi günde ortalama 2-3 litre suya ihtiyaci vardir. Insanlar suyu sadece içecek yoluyla degil, yiyecekler (sebze ve meyveler %90`a varan bir oran su içermektedir) araciligiyla da bünyelerine alirlar. Bir kisinin günlük kullandigi su miktari gözönüne alindiginda, bu küçük bir orandir. Almanya`da kisi basi günde ortalama 140 litre su kullaniyor. Bunun büyük bir kismi tuvalatlerde (%32) ve banyoda (%30) kullaniliyor. Geri kalan kismi ise %12 çamasirlar, %6 bulasiklar, %6 temizlik, %6 dis firçalamak, el ve yüz yikamak, %6 yemekler ve %2`si araba temizligi için kullaniliyor. Bunlarin yanisira kullanilan bu su miktari ise ev islerinde kullanilan zararli maddeler tarafindan da o kadar kirletiliyorlar ki, atik su aritma tesisleri suyu tekrar temizlemek için büyük çaba sarfediyorlar. Su aritma tesislerinin maddi giderleri son on yilda dörde katlandi. Bu ücrette herkes tarifindan karsilaniyor.
Su dogada sonsuz ve sinirsiz olmadigindan dolayi ve varolan tatli su kaynaklarini korumamiz için, evlerde rahtimizi bozmadan da birçok olanaklarla su tasarruf edebiliriz. Su tasarruf ederek hem çevremizi korumus, hem de atik su temizligi için maddi giderimizi azaltmis oluruz.
Su israfini önlemek ve suyu korumak için alinabilinecek bazi önlemler sunlardir:
- Banyo yapmak yerine, dus almayi tercih ediniz. (Bir kez banyo yapinca kullanilan su üç dusta kullanilan suya esittir.)
- Damlayan musluklar zamaninda tamir edilmelidir. Dakikada akan 10 damla su ayada 170 litre suyun bosyere akip kanalizasyona karismasina yol açar.
- Dis firçalarken, sabunlanirken, tras olurken suyu akitmak yerine, musluk kapatilip tekrar açilmalidir.
- Sebze ve meyveleri akan su altinda yikamak yerine, bir kap içinde yikayiniz.
- Ìçinde sebze ve meyveleri yikadiginiz suyu çiçeklere verebilirsiniz.
- Bulasik ve çamasirlariniz çok kirli degilse, makinalarinizi normal programi yerine, tasarruf programinda kullaniniz, böylece hem su hem de enerji tasarruf etmis olursunuz.
- Bulasik ve çamasir makinasini yeterince dolduktan sonra çalistiriniz.
- Klorlü beyazlatici yerine, çevreye zarar vermeyen temizlik ilaçlarini tercih ediniz. (Böylece hem yeralti sularini hem de cildinizi korumus olursunuz.)
- Fazla miktarda temizlik ilaci kullanmak yerine, az ve ölçülü ilaç kullanmayi tercih ediniz. Temizlik ilaçlari çevreye zarar verebilen maddeler içerirler.
- Çiçekleriniz için musluk suyunu degilde, kaplarda biriktireceginiz yagmur sularini kullaniniz.
- Kimyasal madde artiklari, ilaçlar, yaglar ve diger zararli maddeler kesinlikle musluklara ve tuvalete dökülmemelidir. Bu tür maddeler belediyeye bagli olan çöp isleme tesislerine veya zararli çöpleri toplayan araçlara verilebilir. Eski ilaçlari eczanelere de geri verilebilir.
Dünyadaki su krizleri
- Dünyanin en kurak kitasi olan Avustralyanin en önemli su kaynagi Murray-Darling Nehri yükselen tuz seviyesinin tehdidi altinda
- Dünyanin en fazla kullanilan su sistemi olan Zambezi Nehir yatagi sürekli sel ve siddetli yagislar yüzünden zarar görüyor.
- Hindistandaki kutsal Ganj Nehri asiri nüfus yogunlugu ve ekolojik dengesizlik nedeniyle kirlenmis durumda
- Çindeki Sari Nehir, sanayi ve tarim sektöründeki asiri kullanim nedeniyle kurumak üzere. Ayrica kirlilik mevcut
- Nil Nehri, sulama ve enerji üretimi amaçli asiri kullanim nedeniyle giderek zayifliyor
- Dünyanin en fazla kullanilan su sistemi olan Zambezi Nehir yatagi sürekli sel ve siddetli yagislar yüzünden zarar görüyor
- Ortadogudaki su kaynaklarinin giderek kirlenmesi de bölgedeki gerginligi arttiriyor
- Türkiye, Dicle ve Firat üzerinde kurdugu barajlar nedeniyle Suriye ve Irak tarafindan su kaynaklarini kurutmakla suçlaniyor
- Bati Afrikada, Nijer ve Volta nehirlerine bagli bir yasam süren nüfus bu iki nehirdeki seviyenin düsüsü ve kirlilik yüzünden tehdit altinda
- Avrupadaki kentlerin yarisindan fazlasi, yer altindaki su kaynaklarini ölçüsüz bir sekilde yagmaliyor
- Meksikada yagmur sulari ile kanalizasyonun karismasi nedeniyle su sikintisi çekiliyor
- ABDdeki tarim arazisinin beste birini sulayan Ogallala Aquifer Nehri asiri pompalama nedeniyle giderek kuruyor.
Çevremiz konusunda daha genis bilgiler icin lütfen asagidaki linke tiklayin:
http://www.cevremizikoruyalim.de.tl/

Hiç yorum yok:
Yorum Gönder